Ktokolwiek zna histori tych 奸您ak闚, niech m闚i

Teresa Semik, Bogdan 圭ibut Uwaga, Czytelnicy! Mamy dla Was zadanie. Chcemy pozna biografie dw鏂h 奸您ak闚, kt鏎zy zgin瘭i w Katyniu. Razem uczyli polskie dzieci w Wielkich Hajdukach. Po kampanii wrze郾iowej trafili do obozu w Kozielsku, a potem do mogi w lesie katy雟kim. Chcemy dotrze do nieznanych fakt闚 z ich 篡cia. Pisz Teresa Semik i Bogdan 圭ibut.

Biogramy 穎軟ierzy - Witolda Domiczka oraz Roberta Buchcika, zamieszczone w ksi璠ze cmentarnej Polskiego Cmentarza Wojskowego w Katyniu, s lakoniczne, w dodatku bez wizerunku. Jakby 鈍iat nigdy nie zna nauczycieli z Wielkich Hajduk, dzi cz窷ci Chorzowa, i nikt nigdy nie upomnia si o ich pami耩. Ich losem zainteresowa si pan Bogdan 圭ibut, który zwróci si do naszej redakcji z pro軸 o pomoc w odtworzeniu ich losów. Mo瞠 kto z Pa雟twa ich zna. Mo瞠 kto rozpozna ich na zdj璚iu obok. Razem mo瞠my ocali ich od zapomnienia.

Krakus, który chcia 郵御kie dzieci uczy

Jak do tej pory ustali Bogdan 圭ibut, Witold Domiczek po瞠gna 穎n i trzymiesi璚znego syna 24 sierpnia 1939 r. w mieszkaniu przy ul. Jagiello雟kiej 3 w Chorzowie. Jako podporucznik rezerwy przydzielony zosta do 75. Pu趾u Piechoty w tym mie軼ie. U鄉iechn掖 si na wspomnienie swojej ochotniczej s逝瘺y w Wojsku Polskim w Kolumnie Samochodowej nr 5 pod Krakowem latem 1920 r. Teraz jest inaczej. Rok temu o瞠ni si z Jadwig Gdul. Pochodzi豉 z Le瘸jska i podobnie jak on - Krakus, ponad dekad temu przyjecha豉 na Górny 奸御k, aby uczy polskie dzieci. Ojciec, urz璠nik s康owy w Krakowie, zmar, zanim Witold sko鎍zy 4 lata. Dla swojego syna nie chcia losu sieroty.

W 3. batalionie 75. pp w Wielkich Hajdukach bywa jako prelegent Polskiego Bia貫go Krzy瘸 za這穎nego w 1918 r. przez Helen Paderewsk. Ta instytucja cywilna o charakterze paramilitarnym zas逝篡豉 si w upowszechnianiu o鈍iaty i kultury w鈔ód 穎軟ierzy s逝瘺y zasadniczej. Patriotyczne i spo貫czne pasje zwi您a造 te Domiczka ze Zwi您kiem Obrony Kresów Zachodnich, Lig Morsk, Lig Obrony Pa雟twa i Towarzystwem Czytelni Ludowych. Niezale積ie od tego prowadzi bibliotek szkoln. Uczy w tej samej Pa雟twowej Szkole Powszechnej nr 6 w Wielkich Hajdukach, a 穎na w Szkole Powszechnej nr 7. Obie mie軼i造 si przy Ratuszowej 20. Uczy wszystkich przedmiotów, gównie w klasach od II do VII.

Po pó軟ocy 1 wrze郾ia 1939 r. jego oddzia造 stoczy造 pierwsze walki z dywersantami niemieckimi. Od tego momentu los na ponad 50 lat zakry 郵ady Witolda Domiczka. Jego matka Zofia czeka豉 na wie軼i o synu do ostatnich swoich dni w 1964 r., 穎na Jadwiga - do 1990 r.

Zakochany w sporcie

Z Domiczkiem uczy w Szkole Powszechnej nr 1 i nr 6 w Wielkich Hajdukach m這dy nauczyciel ze 奸御ka Cieszy雟kiego - Robert Buchcik. Wynajmowa pokój w kamienicy przy ul. Krakowskiej 107 (obecnie Armii Krajowej). Z dum przyj瘭i pierwsze mistrzostwo Polski w pi販e no積ej dla Ruchu Wielkie Hajduki w 1933 r. i wybudowanie tu w 1935 r. najnowocze郾iejszego stadionu w Polsce. Buchcik 郵edzi sukcesy bokserów z Hajduków, którzy bezdyskusyjnie nale瞠li do czoówki krajowej. Satysfakcj napawa豉 ich oddana w 1935 r. nowoczesna szko豉 powszechna im. Pi連udskiego. Uznanie budzi harcerski dorobek nauczyciela ich szko造, pó幡iejszego harcmistrza Paw豉 Ciastu造.

Po dziewi璚iu latach Robert Buchcik wróci w rodzinne strony. Chcia pomóc rodzicom, którzy prowadzili gospodarstwo rolne w Maza鎍owicach k. Bielska. W ostatnim przedwojennym roku szkolnym znalaz si w Bystrej 奸御kiej, w nowej szkole wybudowanej przez gmin przy wsparciu 奸御kiego Urz璠u Wojewódzkiego.

1939 - brawurowa obrona

24 sierpnia 1939 roku podporucznik Buchcik stawi si w macierzystej jednostce - 4. Pu趾u Strzelców Podhala雟kich w Cieszynie. Obj掖 dowództwo plutonu w 1. batalionie, którym dowodzi mjr Franciszek Perl. Rankiem 1 wrze郾ia blokowali niemieckie oddzia造 rozpoznawcze, próbuj帷e przekroczy Olz. Na rozkaz wycofali si dopiero po po逝dniu, wysadzaj帷 mosty na rzece. W odwrocie na gówn lini obrony zorganizowali w Ogrodzonej udan zasadzk na oddzia造 45. Dywizji Piechoty Wehrmachtu. 5 wrze郾ia skutecznie odpierali natarcia Niemców pod Mogilanami k. Krakowa. Brawurowym atakiem odbili Bochni. Kolejno toczyli walki z czo貪ami niemieckiej 2. Dywizji Pancernej pod Rad這wem i Kolbuszow. Po przekroczeniu Sanu i Tanwi starli si ponownie z Niemcami w nierównych ju bojach. 21. Dywizja Piechoty Górskiej zosta豉 rozbita, ale cz窷 we幟ie udzia w pierwszej bitwie pod Tomaszowem Lubelskim. Tu dzielnie spisuje si 75. pp z Chorzowa. 皋軟ierze ju wiedz o agresji sowieckiej na Polsk. Oddzia, w którym walczy Buchcik, odpiera jeszcze niemieckie ataki i 25 wrze郾ia próbuje przedrze si do Rumunii lub na W璕ry.

Niewola w Kozielsku

W ró積ych, lecz nieodleg造ch miejscach Lubelszczyzny Domiczek i Buchcik zostaj wzi璚i do niewoli przez Rosjan. Nasi oficerowie-nauczyciele spotykaj si w listopadzie 1939 r. w obozie jenieckim w Kozielsku. NKWD zak豉da im teczki personalno-dochodzeniowe. Buchcika ma numer 1929, Domiczka 2083. W kwietniu odje盥瘸j w nieznane pierwsze transporty. Domiczek jest na li軼ie 25/2 z 9 kwietnia 1940 - wywieziony z Kozielska 12 kwietnia 1940 r. Roberta Buchcika rosyjski 穎軟ierz wyczyta 20 kwietnia 1940 r. (lista 36/1 z 16.04.1940). Jad ci篹arówkami 7 km do stacji kolejowej i dalej do Smole雟ka. W st這czonych wagonach jest te Pawe Achtelik, nauczyciel z Ruptawy (powiat rybnicki), Józef Paj彗, kierownik szko造 powszechnej z Pszczyny. Pó幡iej ruszaj do odleg貫go o 20 km Gniezdowa. Przejazd wi篥niark do o鈔odka wypoczynkowego NKWD w Katyniu, a tam potwierdzenie to窺amo軼i, ostatnia rewizja. Droga 鄉ierci wymuszona jest przez dwóch funkcjonariuszy i kata.

Grób w Katyniu

W ko鎍u maja 1943 roku lekarz Jerzy Wodzinowski z PCK, bada w Lesie Katy雟kim oznaczone numerem 3989 doczesne szcz徠ki podporucznika piechoty, Roberta Buchcika, syna Andrzeja, nauczyciela z Bystrej 奸御kiej. W kieszeni munduru, w ok豉dce jednego z dokumentów znaleziono u這穎n na kartoniku i oklejon celofanem czterolistn koniczyn. Pochowano go w VI Bratniej Mogile.

Jesieni 1943 r. los Buchcika pozna te Franciszek Lorenz, robotnik przymusowy i t逝macz. Niemiec z obozu pracy w Rathenaw w Brandenburgii da mu ksi捫k "Amtlisches Material zum Massenmord von Katyn". M這dy polski nauczyciel z Bielskiej Szko造 Przemys這wej równie pochodzi z Maza鎍owic. Na li軼ie zidentyfikowanych ofiar odnalaz swego koleg i s御iada - Roberta Buchcika. Po wojnie przekaza jego rodzicom, bratu i dwóm siostrom wiadomo嗆 o okoliczno軼iach tej 鄉ierci.
Ekshumowane zw這ki Witolda Domiczka pozosta造 nierozpoznane, podobnie jak 1300 innych zamordowanych w katy雟kim lesie. Informacja o jego 鄉ierci by豉 ukrywana przez Rosjan przez 50 lat. Jego nazwisko znajduje si na li軼ie wywozowej z Kozielska, która Gorbaczow przekaza w Moskwie Jaruzelskiemu w 1990 roku.

Fotografia Roberta Buchcika przetrwa豉 u jedynego 篡j帷ego bratanka. Wizerunek Witolda Domiczka jest wci捫 tajemnic. Dotarli鄉y jedynie do zdj璚ie, na którym prawdopodobnie jest nauczyciel Domiczek. Wykonano je mi璠zy rokiem 1934 a 1937 podczas spotkania pedagogów i uczniów Szko造 Powszechnej nr 6 w Wielkich Hajdukach z pisarzem Gustawem Morcinkiem. Mo瞠 kto rozpozna siebie lub osoby sportretowane, a co najwa積iejsze - wska瞠 Witolda Domiczka? Jego zmar造 syn, Bogus豉w by chorzowskim lekarzem.


Mo瞠 kto rozpozna siebie lub osoby sportretowane i wska瞠 nam Witolda Domiczka


Jedyna fotografia Roberta Buchcika

Przedruk: http://www.dziennikzachodni.pl/slask/392754,ktokolwiek-zna-historie-tych-slazakow-niech-mowi,m,1,id,t,z,no.html

2011-04-18 16:36:56


WsteczW g鏎Strona startowaMapa serwisuKontakt